شهرستان خاش

خاش امروزی در نزديكی شهر قديمی خاش قرار دارد كه تاريخ پيدايش آن به پيش از حكومت نادر می رسد. خاش به دليل استقرار درحوزه های مرتفع نسبت به شهرهای مجاورقله تفتان از آب و هوای مطلوبی‌برخوردار است و به همين‌دليل موردتوجه بوده است. قدمت اين شهر به دوره افشاريه می رسد. مهم ترين دليل توجه به اين منطقه در آن دوران-که نهایتا به تبديل آن به يک شهر منجر شد- ايجاد قلاع نظامی جهت مبارزه با راهزنان منطقه بوده است. پس از قتل نادر هیاتی انگليسی مسئول ساخت ابتيه‌ای در منطقه شدند و اين ناحيه به آرامی چهره يک شهر را پيدا کرد. صنعت سوزن دوزی خاص اين منطقه بوده و به عنوان مهم ترين صنعت دستی منطقه به شمار می رود. اقتصاد شهرستان خاش به ترتيب بر دام‌داری و كشاورزی استواراست و روغن، پشم و كرك ازصادرات اين منطقه است.

مکان های دیدنی و تاریخی
درباره مكان‌ هاي تاريخي و ديدني اين منطقه اطلاعات مستندي در دست نيست.  
کشاورزی و دام داری
كشاورزی در اين ناحيه به دليل شرايط خاص محيطی يعنی كمبود آب زراعی و نامناسب بودن زمين ها، پيشرفت چشم‌گيری نداشته و به علت كمبود باران در اين منطقه زراعت ديم به ندرت صورت می گيرد. عمده ترين فرآورده های كشاورزی در خاش شامل خرما، پسته، جاليز، برنج، ذرت، ‌تره بار، نباتات علوفه ای، سيب، انگور، ‌انجير، انار، مركبات، گندم ‌و جو است. دام‌داری از ديرباز در منطقه رايج بوده و به سبب كمبود پوشش گياهی جهت تعليف دام ها، علوفه دستی و زائدات زراعی جبران اين نقيصه را می نمايند. علاوه بر آن دامنه های جنوبی و باختزی كوه تفتان محل مناسبی جهت چرای منطقه به شمار می روند.  
مشخصات جغرافيايي
شهرستان خاش از نظرجغرافيايی در 61 درجه و 12 دقيقه درازای خاوری و 28 درجه و 13 دقيقه پهنای شمالی در جنوب كوه تفتان واقع شده است. اين منطقه در 1415 متری از سطح دريا و 185 كيلومتری جنوب زاهدان و در مسير زاهدان – ايران‌شهر قرار دارد. آب و هوای اين شهرستان معتدل و متمايل به گرم و خشك است. مسيرهاي دسترسي به خاش عبارت اند از:
1- راه زاهدان – ايران‌شهر (كه شهر خاش در 185 كيلومتری زاهدان و در 148 كيلومتری ايران‌شهر قرار دارد)
2- مسير راه خاش – ميرجاوه به درازای 110 كيلومتر
3- راه خاش – سراوان به درازای 155 كيلومتر
جمعيت اين شهرستان در سرشماری سال 1375 تعداد 129569 نفر شمارش شده‌است. مردم شهرستان خاش آريايی نژادند و به زبان فارسی با گويش بلوچی سخن می گويند.علاوه بر بلوچان، عده ای يزدی نيز در شهرستان خاش به سر می برند.

وجه تسميه و پيشينه تاريخي
خاش امروزی در نزديكی شهر قديمی خاش قرار دارد كه تاريخ پيدايش آن به پيش از حكومت نادر می رسد. اين شهر تا قبل از نادرشاه به علت ناامنی و آمد و شد راهزنان و ياغيان، چندان اعتبار نداشت. نادر شاه ضمن سركوب راهزنان، اين منطقه را امن كرد و ميربای خان را به حكومت آن جا فرستاد. ميربای خان در ميان آبادی قلعه ای ساخت و در عمران و آبادانی خاش كوشش كرد. پس از کشته شدن نادرشاه، انگليسی ها زمان را مغتنم شمرده و به منطقه خاش وارد شدند و بناهايی را در آن جا ايجاد كردند. در همين زمان سردار ايدوخان رئيس طايفه ريگی بر آنجا تسلط پيدا كرد و قلعه های ديگری به نام های حيدرآباد و ناصری بنا نمود. بدين ترتيب، خاش رو به توسعه و آبادانی گذاشت و از شكل يك روستا خارج شده و آرام آرام سيمای شهری به خود گرفت. 

وجه تسميه و پيشينه تاريخي

خاش شهری است قدیمی و تاریخ پیدایش آن به حكومت نادر میرسد ، این شهرستان دارای دشتهای وسیع و حاصلخیز و یكی از قطبهای كشاورزی منطقه است، قله معروف تفتان تنها آتشفشان نیمه فعال كشور، حوضچه های فصلی در مصفا ، ارتفاعات مجاور تفتان با عنوان سر دریا ،قلعه حیدر آباد، مناره مسجد جامع ،نمای مسجد التوحید با گچبریها و تزئینات متاثر از معماری هندی ،درخت كهنسال ده پابید با قدمت1200 سا ل و درخت سنگان ،قبرستان هفتادملا ،قبرستانهای تاریخی اطراف قله تفتان آسیابهای آبی و ... از جاذبه های گردشگری شهرستان خاش بشمار میرود٠
خاش امروزی در نزديكی شهر قديمی خاش قرار دارد كه تاريخ پيدايش آن به پيش از حكومت نادر می رسد. اين شهر تا قبل از نادرشاه به علت ناامنی و آمد و شد راهزنان و ياغيان، چندان اعتبار نداشت. نادر شاه ضمن سركوب راهزنان، اين منطقه را امن كرد و ميربای خان را به حكومت آن جا فرستاد. ميربای خان در ميان آبادی قلعه ای ساخت و در عمران و آبادانی خاش كوشش كرد. پس از کشته شدن نادرشاه، انگليسی ها زمان را مغتنم شمرده و به منطقه خاش وارد شدند و بناهايی را در آن جا ايجاد كردند. در همين زمان سردار ايدوخان رئيس طايفه ريگی بر آنجا تسلط پيدا كرد و قلعه های ديگری به نام های حيدرآباد و ناصری بنا نمود. بدين ترتيب، خاش رو به توسعه و آبادانی گذاشت و از شكل يك روستا خارج شده و آرام آرام سيمای شهری به خود گرفت. 

شهر خاشيكي مناظر ديدني  و قلعه تاريخي خاش
درخت سرو چند هزارساله  مير عمر
زيارتگاه مرتضي علي مربوط به دوره تيموري
زيارتگاه مرتضي علي مربوط به دوره تيموري
قلعه حيدر آباد   دوره قاجار
مسجد جامع خاش دوره پهلوي

خاش امروزی در نزدیكی شهر قدیمی خاش قرار دارد كه تاریخ پیدایش آن به پیش از حكومت نادر می‌رسد. این شهر تا قبل از نادرشاه به علت ناامنی و آمد و شد راهزنان و ياغيان چندان اعتبار نداشت. نادرشاه ضمن سركوب راهزنان، این منطقه را امن كرد و «میربای‌خان»‌ را به حكومت آنجا فرستاد. میربای‌خان در میان آبادی قلعه‌ای ساخت و در عمران و آبادانی خاش كوشش‌ها كرد.

پس از كشته شدن نادرشاه، انگلیسی‌ها موقع را مغتنم شمرده و به منطقه خاش وارد شدند و بناهایی در آنجا ایجاد كردند. در همین زمان سردار «ایدوخان» رئیس «طایفه ریگی»‌ بر آنجا تسلط پیدا كرد و قلعه‌های دیگری به نام‌های حیدرآباد و ناصری بنا كرد. بدین ترتیب خاش رو به ‌توسعه و‌ آبادانی گذاشت و از شكل یك روستا خارج شد و آرام آرام سیمای شهری  به خود گرفت.

جاذبه‌های ديدنی

 برج لار•
 قله تفتان•
 قله چهل تن•
 چشمه اسکل آباد•
 چشمه جم چین•  قنات کوکلو•  چشمه آمنی•  چشمه دوشینگ•  چشمه برآب•  چشمه• تفتان  چشمه برآبک•  چشمه زنگ•  چشمه مرغاب•  چشمه ترشاب•  چشمه گنج امین•
 هامون گابی•
 دریاچه• والان

خاش امروزی در نزديكی شهر قديمی خاش قرار دارد كه تاريخ پيدايش آن به پيش از حكومت نادر می رسد. خاش به دليل استقرار درحوزه های مرتفع نسبت به شهرهای مجاورقله تفتان از آب و هوای مطلوبی‌برخوردار است و به همين‌دليل موردتوجه بوده است. قدمت اين شهر به دوره افشاريه می رسد. مهم ترين دليل توجه به اين منطقه در آن دوران-که نهایتا به تبديل آن به يک شهر منجر شد- ايجاد قلاع نظامی جهت مبارزه با راهزنان منطقه بوده است. پس از قتل نادر هیاتی انگليسی مسئول ساخت ابتيه‌ای در منطقه شدند و اين ناحيه به آرامی چهره يک شهر را پيدا کرد. صنعت سوزن دوزی خاص اين منطقه بوده و به عنوان مهم ترين صنعت دستی منطقه به شمار می رود. اقتصاد شهرستان خاش به ترتيب بر دام‌داری و كشاورزی استواراست و روغن، پشم و كرك ازصادرات اين منطقه است.

مکان های دیدنی و تاریخی
درباره مكان‌ هاي تاريخي و ديدني اين منطقه اطلاعات مستندي در دست نيست.  
کشاورزی و دام داری
كشاورزی در اين ناحيه به دليل شرايط خاص محيطی يعنی كمبود آب زراعی و نامناسب بودن زمين ها، پيشرفت چشم‌گيری نداشته و به علت كمبود باران در اين منطقه زراعت ديم به ندرت صورت می گيرد. عمده ترين فرآورده های كشاورزی در خاش شامل خرما، پسته، جاليز، برنج، ذرت، ‌تره بار، نباتات علوفه ای، سيب، انگور، ‌انجير، انار، مركبات، گندم ‌و جو است. دام‌داری از ديرباز در منطقه رايج بوده و به سبب كمبود پوشش گياهی جهت تعليف دام ها، علوفه دستی و زائدات زراعی جبران اين نقيصه را می نمايند. علاوه بر آن دامنه های جنوبی و باختزی كوه تفتان محل مناسبی جهت چرای منطقه به شمار می روند.  
مشخصات جغرافيايي
شهرستان خاش از نظرجغرافيايی در 61 درجه و 12 دقيقه درازای خاوری و 28 درجه و 13 دقيقه پهنای شمالی در جنوب كوه تفتان واقع شده است. اين منطقه در 1415 متری از سطح دريا و 185 كيلومتری جنوب زاهدان و در مسير زاهدان – ايران‌شهر قرار دارد. آب و هوای اين شهرستان معتدل و متمايل به گرم و خشك است. مسيرهاي دسترسي به خاش عبارت اند از:
1- راه زاهدان – ايران‌شهر (كه شهر خاش در 185 كيلومتری زاهدان و در 148 كيلومتری ايران‌شهر قرار دارد)
2- مسير راه خاش – ميرجاوه به درازای 110 كيلومتر
3- راه خاش – سراوان به درازای 155 كيلومتر
جمعيت اين شهرستان در سرشماری سال 1375 تعداد 129569 نفر شمارش شده‌است. مردم شهرستان خاش آريايی نژادند و به زبان فارسی با گويش بلوچی سخن می گويند.علاوه بر بلوچان، عده ای يزدی نيز در شهرستان خاش به سر می برند.  

وجه تسميه و پيشينه تاريخي
خاش امروزی در نزديكی شهر قديمی خاش قرار دارد كه تاريخ پيدايش آن به پيش از حكومت نادر می رسد. اين شهر تا قبل از نادرشاه به علت ناامنی و آمد و شد راهزنان و ياغيان، چندان اعتبار نداشت. نادر شاه ضمن سركوب راهزنان، اين منطقه را امن كرد و ميربای خان را به حكومت آن جا فرستاد. ميربای خان در ميان آبادی قلعه ای ساخت و در عمران و آبادانی خاش كوشش كرد. پس از کشته شدن نادرشاه، انگليسی ها زمان را مغتنم شمرده و به منطقه خاش وارد شدند و بناهايی را در آن جا ايجاد كردند. در همين زمان سردار ايدوخان رئيس طايفه ريگی بر آنجا تسلط پيدا كرد و قلعه های ديگری به نام های حيدرآباد و ناصری بنا نمود. بدين ترتيب، خاش رو به توسعه و آبادانی گذاشت و از شكل يك روستا خارج شده و آرام آرام سيمای شهری به خود گرفت.